Het Verenigd Koninkrijk heeft op 21 september 2025 officieel de Staat Palestina erkend, de dag vóór Frankrijk. Keir Starmer kondigt het aan in een toespraak vanuit Downing Street: "We hebben de Staat Israël meer dan 75 jaar geleden erkend. Vandaag sluiten we ons aan bij meer dan 150 landen die ook een Palestijnse staat erkennen." Maar om het gewicht van deze beslissing te begrijpen, moet men teruggaan naar 1917. Het was immers de Britse regering die, door de Balfour Verklaring, de weg opende voor de oprichting van Israël op land dat grotendeels door Palestijnen werd bewoond. Meer dan een eeuw later vertegenwoordigt de erkenning van Palestina voor het Verenigd Koninkrijk een erkenning van deze historische verantwoordelijkheid.
Voor de geschiedenis van de context die tot deze situatie leidde, lees ons artikel over de Nakba: geschiedenis, betekenis en geheugen van een volk. En voor het overzicht van de landen die Palestina hebben erkend, raadpleeg ons artikel over welke landen Palestina steunen.
Wat is de historische verantwoordelijkheid van het Verenigd Koninkrijk in de Palestijnse kwestie?
Op 2 november 1917 richtte Arthur James Balfour, Brits staatssecretaris van Buitenlandse Zaken, een brief van 67 woorden aan Lord Walter Rothschild, vertegenwoordiger van de Britse Joodse gemeenschap. Deze brief — de Balfour Verklaring — spreekt de steun uit van de regering van Zijne Majesteit voor "de vestiging in Palestina van een nationale thuisbasis voor het Joodse volk", terwijl erbij werd vermeld dat "niets zal worden gedaan waardoor de civiele en religieuze rechten van de bestaande niet-Joodse gemeenschappen in Palestina worden geschaad." De tweede clausule werd genegeerd. De schrijver Arthur Koestler vatte deze verklaring samen met een bijtende formule: "Een natie beloofde plechtig aan een tweede het grondgebied van een derde."
De Balfour Verklaring is geen altruïstische daad. Ze beantwoordt aan strategische vereisten midden in de Eerste Wereldoorlog: de steun te verkrijgen van de Amerikaanse en Russische Joodse gemeenschappen voor de geallieerde oorlogsinspanning. Ze schendt bovendien twee eerdere verbintenissen van Londen: de beloften gedaan in 1916 aan Sharif Hoessein om Arabische onafhankelijkheid te steunen in ruil voor een opstand tegen het Ottomaanse Rijk, en de Sykes-Picot-akkoorden die hetzelfde jaar met Frankrijk werden ondertekend, die voorzagen in een internationalisering van Palestina — zonder nationale Joodse thuisbasis. In een memorandum uit 1919 erkende Balfour zelf: "In Palestina overwegen we niet eens de wensen te raadplegen van de huidige bewoners van het land."
Van 1920 tot 1948 stond Palestina onder Brits Mandaat. In 28 jaar bestuurde Londen een gebied dat verscheurd was tussen de aspiraties van de Joodse en Arabische gemeenschappen, moedigde massale Joodse immigratie uit Europa aan — met name tijdens de nazistische vervolgingen van de jaren dertig — terwijl het de Arabische opstand van 1936-1939 onderdrukte. Toen het geweld onbeheersbaar werd, niet in staat zijn tegenstrijdige beloften aan beide volken te houden, droeg het Verenigd Koninkrijk het probleem over aan de VN in 1947 en trok het zich terug. Op 15 mei 1948 werd de Staat Israël uitgeroepen. In de dagen daarna begonnen 700.000 Palestijnen de gedwongen uittocht van de Nakba. De Britse verantwoordelijkheid in deze tragedie is centraal — en is nooit officieel erkend.
In 2017, bij de honderdste verjaardag van de Balfour Verklaring, organiseerde de Palestine Solidarity Campaign (PSC) een lobbydag in het parlement onder de slogan: "Het is tijd dat de Britse regering eindelijk haar verantwoordelijkheid erkent." De Palestijnse ambassadeur in het Verenigd Koninkrijk Husam Zomlot noemde de erkenning van september 2025 "een betekenisvolle stap in het aanpakken van de diepe onrechtvaardigheid geworteld in de Balfour Verklaring". Ons artikel gewijd aan de evolutie van de kaart van Palestina illustreert de gevolgen van de Balfour Verklaring voor het Palestijnse volk.
Wat was het Brits beleid over Palestina van 1948 tot 2023?
Na 1948 neemt het Verenigd Koninkrijk een dubbelzinnig standpunt in ten aanzien van het Israëlisch-Palestijns conflict. Het erkent Israël, maar onderhoudt betrekkingen met de Arabische landen. Het steunt verbaal de tweestatenoplossing, maar weigert Palestina te erkennen tot 2025. Zijn standpunt is afgestemd op dat van de Verenigde Staten en op het principe van verankering in de Oslo-akkoorden: erkenning kan alleen plaatsvinden na een onderhandeld vredesproces tussen de twee partijen. Deze houding geeft Israël de facto een vetorecht over de Palestijnse erkenning — zolang Israël serieuze onderhandelingen weigert, handelt het Verenigd Koninkrijk niet.
Gedurende decennia wordt dit standpunt gehandhaafd door alle opeenvolgende regeringen — conservatief en labouristisch. Tony Blair engageert zich in vredesprocessen na Oslo. Gordon Brown en David Cameron handhaven de status-quo. Theresa May en Boris Johnson spreken retorische steun uit voor de tweestatenoplossing zonder enige concrete stap te zetten. Tijdens de oorlog van 2014 in Gaza weigert de Cameron-regering de Israëlische operatie resoluut te veroordelen. In 2023, na 7 oktober, spreekt Rishi Sunak "onwrikbare" steun uit voor Israël en noemt pro-Palestijnse demonstraties "in strijd met Britse waarden" — wat luid protest uitlokt van een groot deel van het maatschappelijk middenveld.
Hoe erkende Keir Starmer Palestina in 2025?
Op 29 juli 2025 roept Keir Starmer zijn kabinet in allerijl bijeen tijdens de zomervakantie — een zeldzame vergadering midden in augustus — om de situatie in Gaza te bespreken. De reden: een door de VN gesteunde voedselzekerheidsorganisatie heeft net verklaard dat "het ergste hongersnoodscenario" zich in de enclave voltrekt, met meer dan 60.000 Palestijnen gedood volgens het Gazaanse ministerie van volksgezondheid. Starmer kondigt dan aan dat het Verenigd Koninkrijk Palestina zal erkennen tijdens de Algemene Vergadering van de VN in september, tenzij Israël "substantiële maatregelen" neemt om de humanitaire situatie te verbeteren, een staakt-het-vuren aanvaardt, afziet van annexatie van de Westelijke Jordaanoever en zich engageert voor een tweestatenoplossing. Israël neemt geen van deze maatregelen.
Op 21 september 2025 leest Starmer vanuit Downing Street de officiële verklaring van erkenning van de Staat Palestina voor. Hij herhaalt zijn voorwaarden jegens Hamas — vrijlating van gijzelaars, ontwapening, terugtrekking uit het bestuur van Gaza — terwijl hij bevestigt dat erkenning een noodzakelijke stap is om "de hoop op een tweestatenoplossing levend te houden". De beslissing wordt verwelkomd door meer dan 250 Labour-parlementariërs die een brief voor erkenning hadden ondertekend. Netanyahu antwoordt dat Starmer "het terrorisme van Hamas beloont". Trump, gevraagd naar zijn mening, verklaart "geen standpunt" te hebben over de Britse beslissing — een zeldzame afstand van Israël.
Deze beslissing markeert een historische breuk: gedurende decennia had de Britse positie Israël de facto een vetorecht gegeven over de Palestijnse erkenning. Starmer heeft dit precedent doorbroken, en sloot zich aan bij de 150 landen die Palestina al hadden erkend — en sleepte daarna nog andere naties mee.
Wat is de pro-Palestijnse mobilisatie in het Verenigd Koninkrijk?
Sinds oktober 2023 was het Verenigd Koninkrijk het toneel van enkele van de grootste pro-Palestijnse demonstraties ter wereld, in verhouding tot het inwoneraantal. De Palestine Solidarity Campaign (PSC), opgericht in 1982, is een van de oudste en best georganiseerde pro-Palestijnse solidariteitsorganisaties in Europa. Ze coördineert een netwerk van lokale afdelingen door het hele land, vakbonden, academische en culturele organisaties. Bij de demonstratie van 21 oktober 2023 in Londen marcheerden meer dan 100.000 mensen. De demonstraties werden sindsdien maandelijks herhaald — de PSC kondigt aan 21 grote nationale mars te hebben georganiseerd van oktober 2023 tot november 2025.
Deze demonstraties waren het onderwerp van permanente spanning met de autoriteiten. Onder Rishi Sunak (2022-2024) probeerde de regering meerdere malen beperkingen op te leggen aan pro-Palestijnse bijeenkomsten, tot en met dreigementen om mars rondom het parlement te verbieden. Politieagenten blokkeerden de toegang tot Instro Precision Ltd, een dochteronderneming van Elbit Systems — de Israëlische wapenfabrikant — in Kent in 2023. Academici, artsen, leraren en zorgverleners sloten zich aan bij deze acties. Onder Keir Starmer is de spanning afgenomen, maar de mobilisatie blijft intensief — 21 nationale mars georganiseerd door de PSC sinds oktober 2023.
Vooraanstaande Britse persoonlijkheden hebben positie ingenomen. Roger Waters, medeoprichter van Pink Floyd, zet zich al tientallen jaren in voor Palestina. Andrew Garfield heeft publiekelijk zijn steun voor Gaza uitgesproken. Emma Watson, Cate Blanchett, Susan Sarandon hebben open brieven ondertekend. Zayn Malik heeft humanitaire oproepen verspreid. Voor de volledige lijst van betrokken persoonlijkheden, lees onze Top 25 pro-Palestijnse persoonlijkheden.
Wat is de Palestijnse gemeenschap in het Verenigd Koninkrijk?
Het Verenigd Koninkrijk herbergt een significante Arabische gemeenschap, met een Palestijnse aanwezigheid geconcentreerd voornamelijk in Londen, Birmingham, Manchester en de grote universiteitssteden. De Palestijnse gemeenschap in het Verenigd Koninkrijk wordt geschat op enkele tienduizenden mensen — vaak afkomstig uit gezinnen die via Libanon, Jordanië of de Golfstaten waren doorgekomen. Ambassadeur Husam Zomlot, zelf Palestijn uit Gaza, speelde een sleutelrol in de diplomatieke onderhandelingen met de Britse regering. Zijn aanwezigheid als ambassadeur in Londen sinds 2021 maakte het mogelijk een permanent dialoogkanaal te onderhouden, dat heeft bijgedragen aan de voorbereiding van de erkenning in 2025.
De pro-Palestijnse studentenbeweging in het Verenigd Koninkrijk is ook zeer actief: universiteiten zoals Oxford, Cambridge, University College London en SOAS (School of Oriental and African Studies) zagen solidariteitskampementen verschijnen in 2024, en meerdere studentenraden hebben moties voor desinvestering van universiteitsfondsen gerelateerd aan Israël aangenomen.
Solidariteit met Palestina tonen vanuit het Verenigd Koninkrijk
Boutique Palestine levert in het Verenigd Koninkrijk met gratis verzending. Onze Palestijnse keffiyehs, onze Palestijnse vlaggen, onze Palestina armbanden en ons Palestina WK 2026 Engeland shirt worden rechtstreeks bij u thuis bezorgd. Om concrete actie te ondernemen, lees hoe u Palestina kunt helpen in het dagelijks leven. 🇵🇸🇬🇧
Bronnen
— UK Government / Globalsecurity.org, Verklaring van de premier over de erkenning van Palestina, 21 september 2025.
— House of Commons Library, VK, Canada, Franse verklaringen over erkenning van een Palestijnse staat 2025, juli 2026.
— Al Jazeera, Starmer zegt VK zal Palestijnse staat erkennen tenzij Israël oorlog in Gaza stopt, juli 2025.
— Palestine Solidarity Campaign, Nationale mars voor Palestina, 2023-2025.
— Verenigde Naties, Geschiedenis van de Palestijnse kwestie.
Uw veelgestelde vragen over het Verenigd Koninkrijk en Palestina
Wanneer erkende het Verenigd Koninkrijk de Staat Palestina?
Het Verenigd Koninkrijk erkende officieel de Staat Palestina op 21 september 2025, de dag vóór Frankrijk. Keir Starmer kondigde het aan in een toespraak vanuit Downing Street. Hij had zijn voorwaarden gesteld op 29 juli 2025, waarbij hij Israël tot september de tijd gaf om "substantiële maatregelen" te nemen — wat Israël niet deed.
Wat is de historische rol van het Verenigd Koninkrijk bij het ontstaan van het Israëlisch-Palestijns conflict?
Het Verenigd Koninkrijk bestuurde Palestina onder Mandaat van 1920 tot 1948. De Balfour Verklaring van 1917 had de Britse steun uitgesproken voor de vestiging van een nationale Joodse thuisbasis in Palestina — een beslissing genomen zonder de Arabische bewoners te raadplegen, die toen meer dan 90% van de bevolking uitmaakten. Londen moedigde massale Joodse immigratie aan terwijl het tegenstrijdige beloften deed aan de Arabieren. Toen de situatie onbeheersbaar werd, droeg het Verenigd Koninkrijk het probleem over aan de VN en trok het zich in 1948 terug — met als resultaat de voorwaarden voor een conflict dat sindsdien voortduurt.
Hoeveel pro-Palestijnse demonstraties waren er in het Verenigd Koninkrijk sinds 2023?
De Palestine Solidarity Campaign heeft ten minste 21 grote nationale mars georganiseerd van oktober 2023 tot november 2025. De eerste, op 21 oktober 2023, bracht meer dan 100.000 mensen samen in Londen. Deze demonstraties werden maandelijks herhaald, waardoor het Verenigd Koninkrijk een van de landen werd met de meest aanhoudende pro-Palestijnse mobilisatie in Europa.
Wat is de Palestine Solidarity Campaign?
De Palestine Solidarity Campaign (PSC) is een Britse organisatie opgericht in 1982, een van de oudste en best georganiseerde pro-Palestijnse solidariteitsorganisaties in Europa. Ze coördineert nationale demonstraties, desinvesteringscampagnes op universiteiten en doet lobbying bij het parlement. Haar adjunct-directeur Ryvka Barnard is een van de meest prominente stemmen van de Britse pro-Palestijnse beweging.
Levert Boutique Palestine in het Verenigd Koninkrijk?
Ja, Boutique Palestine levert in het Verenigd Koninkrijk met gratis verzending, in 5 tot 8 werkdagen. Al onze Palestijnse producten zijn beschikbaar voor Britse klanten.